skip to Main Content

رابطه‌ی میان یوگا، کارما و وگنیسم

بسیاری از ما تا به حال کلاس‌های یوگا را امتحان کرده‌ایم و احتمالاً از آن لذت هم برده‌ایم. یوگا می‌تواند برای بدن و ذهن بسیار آرامش‌بخش باشد و بعضی حرکاتش حتی بدنمان را به چالش می‌کشد. اما زمانی که به پشت دراز کشیده‌ایم و تلاش می‌کنیم زانوهایمان را بغل کنیم، به چیزی که فکر نمی‌کنیم این است که یوگا واقعاً درباره‌ی کارها، رفتار و تعذیه‌ی ما چه می‌گوید.

در غرب بیشتر روی بخش آسانای یوگا تمرکز می‌شود. بخشی که ما را به تحرک وا می‌دارد و باعث می‌شود عرق بریزیم. آسانا انجام و تمرین حرکات مختلف یوگاست و تنها یکی از از ۸ اصل یوگا را شامل می‌شود:

۱‌. یاما/ کنترل رفتار
۲. نیاما/ مشاهدات روحی
۳. آسانا/ تمرین حرکات به خصوص
۴. پرانایاما/ تمرین‌های تنفسی و بالا بردن انرژی
۵. پراتیاهارا/ تمرکز ذهن روی درجات بالاترِ آگاهی 
۶. دهارانا/ تمرکز
۷. دیهانا/ مدیتیشن
۸. سامادهی/ درک کامل و تمام

بر اساس یوگا سوترا نوشته‌ی پاتانجلی که منبع معتبری برای یوگا حساب می‌شود، این ۸ اصل پایه‌ و اساس یوگا را شکل می‌دهند و طبق آن‌ها یوگا به معنی اتحاد بدن، ذهن و روح است. با تمرین این ۸ اصل، فرد می‌تواند به آگاهی معنوی و روحی برسد.

منبع خطی دیگری درباره‌ی یوگا، بهگود گیتا است که به عنوان یکی از باارزش‌ترین اشعار به زبان سانسکریت شناخته می‌شود. در این اثر که قرن ۳ یا ۴ پیش از میلاد نوشته شده، به موضوعاتی مانند هدف زندگی، اصالت روح و این که چطور یوگا می‌تواند به دست آوردن این‌ها را برای همه آسان کند پرداخته شده است. این اثر بیش از همه توسط گاندی به شهرت رسید که این طور درباره‌ی آن گفته:

«وقتی تردید وجود مرا فرا می‌گیرد، وقتی ناامیدی به چشمانم خیره می‌شود و دیگر هیچ بارقه‌ی امیدی در افق نمی‌بینم، به بهگود گیتا پناه می‌آورم و سروده‌ای را پیدا می‌کنم که به من آرامش می‌دهد؛ و پیش از آنکه متوجه باشم، در میان غم و اندوهی که وجودم را فرا گرفته، در حال لبخند زدن هستم. کسانی که با بهگود گیتا به آرامش می‌رسند، هر روز لذت تازه و معانی جدیدی را از آن به دست می‌آورند.»

اما این نوشته‌های باستانی درباره‌ی یوگا چطور می‌توانند ما را در سبک زندگی و تغذیه‌مان راهنمایی کنند؟

آهیمسا

به معنی افکار، اعمال و گفتار بدون خشونت است. این اولین مورد از ۵ یاما است. یاما‌ها قوانین و عهد‌هایی بدون زمان و مکان و راهنمایی برای یک زندگی سالم هستند.

۱‌. آهیمسا/ نبود خشونت
۲. ساتیا/ صداقت
۳. آستیا/ ندزدیدن و قبول نکردن آنچه بدون بها داده می‌شود مانند قبول استعمار، سرکوب‌های اجتماعی یا بی‌عدالتی
۴. براهماکرایا/ تلاش برای مبارزه با امیال
۵. آپاریگراها./آزاد شدن از هر آنچه که به آن نیاز نداریم

به معنای دیگر، آهیمسا، فرد را از آزار رساندن یا خطا کردن نسبت به هر موجود زنده‌ای نهی می‌کند و عده‌ای ممکن است این طور برداشت کنند که این قانون به این معنی است که یوگی‌ها باید وگن هم باشند. با انجام آهیمسا، ما باید نسبت به هر موجود زنده‌ای احساس داشته باشیم. به این ترتیب خوردن و مصرف کردن مواد خوراکی که با کشتن یا آزار دادن حیوانات به دست آمده باشد با آن همسو نیست. با این حال در این هیچ کجای این نوشته‌ها، این طور نیامده که برای تمرین و دستیابی به یوگا،‌ نباید گوشت، لبنیات یا تخم‌مرغ خورد.

در بهگود گیتا همچنین توضیح داده شده که سه نوع غذا وجود دارد: ساتویک یا غذاهای خالص، راجاسیک یا غذاهای تحریک‌کننده و تاماسیک یا غذاهای ناخالص و فاسد. در فصل ۱۷ اینطور نوشته شده:

«کسانی که خالص‌اند، مانند غذاهایی که خالص‌اند: آن‌ها سلامتی، قوای ذهنی، قدرت و زندگی طولانی می‌بخشند. و طعمی دارند که آرام‌بخش و مقوی است و قلب انسان را پر از زیبایی می‌کند. مردان راجا، غذای راجا را هم می‌پسندند: نابودکننده و تیز، شور و خشک که با خود تنها سنگینی، بیماری و درد به همراه می‌آورد. مردان تاریکی، غذاهایی را می‌خورند که بیات و بی‌مزه است، فاسد شده و تازه نیست. غذایی که ناخالص است و نمی‌توان آن را به کسی تعارف کرد.»

میوه‌ها، سبزیجات و دانه‌ها به عنوان غذای خالص شناخته می‌شوند که برای بدن مغذی‌اند و خلوص و آرامش را برای ذهن به همراه می‌آورند. ادویه‌ها، گوشت، تخم‌مرغ، ماهی و الکل برای مغز تحریک‌آمیزند (راجا) و می‌توانند موجب به وجود آمدن مشکلاتی در گردش خون مانند بالا رفتن فشار خون و انقباض رگ‌ها شوند. گوشتِ مانده نیز می‌تواند تاماسیک حساب شود چرا که در حال فاسد شدن است.

کارما

در توضیح ساده می‌توان آن را علت و معلول توصیف کرد. کلید چراغ را می‌زنید و چراغ روشن می‌شود، به کسی می‌گویید که دوستش دارید و به او احساس لذت و شوق دست می‌دهد. علت و معلول در همه‌ی جوانب زندگی و روان ما نفوذ کرده است. با خواندن این متون تاریخی می‌توان متوجه شد که یک انرژی جهانی وجود دارد که همه چیز را به هم متصل می‌کند. اما حتی اگر باور به این هم سخت است، تنها با قبول قاعده‌ی علت و معلولی می‌توان متوجه شد که درد،‌ رنج و مرگی که بعضی اعمال ما به وجود می‌آورند، می‌توانند عواقبی به همراه داشته باشند. کشتن حیوانات برای چشیدن طعم گوشت آن‌ها، یا استفاده از محصولاتی که روی حیوانات آزمایش و باعث رنج و حتی مرگ آن‌ها شده‌اند، یا نوشیدن شیری که از گاو ماده‌ای به دست آمده که در لحظه‌ی زایمان، بچه‌اش با خشونت از او جدا می‌شود تا بعداً او هم شیر تولید کند؛ آیا انجام این‌ها می‌تواند نتایج خوبی به همراه داشته باشد؟

اگر به کارما، آهیمسا یا هر اصل دیگری از یوگا هم اعتقاد نداشته باشید، آشنایی با این اصول می‌تواند نگاه شما به هدف زندگی و اصالت روح را به چالش بکشد. برای این که بتوانیم نگاه درستی به این مسائل داشته باشیم باید اعتقادات، اخلاقیات و نحوه‌ی برخوردمان با دیگر موجودات زنده‌ی کره‌ی زمین را زیر سؤال ببریم و آن‌ها را بازنویسی کنیم.

ورود

0 دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *